Liderliğin Özü

0

Aşağıdaki özeti, okuduğum bir kitaptan yaptım ve arada bolca kendi eklemelerim de var.

Liderlik ne zaman başlar, bizler Lider mi doğarız Lider mi oluruz?

Liderliğin Özü nedir derseniz aşağıdaki yazıyı okumanızı tavsiye ediyorum…

LİDERLİĞİN ÖZÜ

Çoğu kişi Liderlik kavramına baktığında, işe yüzyıllardan beri bu konu üzerine düşünen filozof ve yazarların ve son dönemlerde de davranış bilimcilerin yanıtlamaya çalıştıkları, ‘Liderlik Nedir?’ sorusuyla başlar. Sonuçta, her biri tartışmaya bir şekilde katkı sunan pek çok yanıt söz konusudur.

Örneğin; siyaset bilimci, araştırmacı ve yazar, seçkin profesör Warren Bennis, ‘Liderlik tıpkı güzellik gibidir. Tanımlaması zordur, ama karşılaşıldığında hemen anlaşılır’ demiştir veya araştırmacı yazar Ken Blanchard, Liderliğin amaçsız gezinmek değil, nereye gittiğini bilmek olduğunu söylemiştir.

Konfüçyüs eğitimi, kişinin diğer insanların etkisiyle içinde yaşadığı dönüşümsel bir süreç olarak görür. Kişinin kendisini kurgulaması için diğer insanları da kurgulamak zorunda olduğunu görür. Diğer bir deyişle, Liderlik Yolculuğu, insan öteki insanlarla, bir ilişki kümesi içinde var olduğu için, tek başına çıkılan yalıtılmış bir yolculuk değildir.

1980’li yılların başında Warren Bennis, pek çok insanla görüşme yapma biçimindeki niteliksel araştırmasında Liderlik eylemlerini aşağıdaki gibi inceledi;

  • Vizyona dikkat etme,
  • Vizyonu anlatma,
  • Güven oluşturma,
  • Kendine ve başkalarına saygı gösterme ve
  • Risk alma.

Liderliği anlamanın anahtarı, hiç kimsenin her şeyi bilemeyeceğini kabul etmektir.

Eski zamanlardan günümüze dek Liderlik üzerine yazılan bütün metinler ele alındığında ve tek bir cümleyle özetlendiğinde, Liderliğin Özü kısaca;

Bireyin, ortak bir eylemle sonuçlanmak üzere başkalarıyla işbirliği ilişkileri içinde pozitif bir dönüşüme yol açacak anlamlı bir amaç için kendisini tam ve özgün bir şekilde ifade etmesidir.

 

BİLGİ BANKASI

Sözcüğe göre ÖZ sözcüğü ‘bir şeyin kimliğini belirleyen en önemli özellik’ anlamına gelir. Yukarıdaki cümlede kullanılan anahtar sözcükler şunlardır. ‘özgün’, ‘anlamlı’, ‘pozitif dönüşüm’, ‘ilişki’, ve ortak eylem’. Bunların hepsi, Liderliği belirleyen önemli özellikleri birleştirir. Özgün bir şekilde ve olduğunuz gibi kendiniz tanımak  ve gerçeği gizleyen ego veya statü olmaksızın kendinizi ifade etmek gerektiği anlamına gelir. Bu dürüstlük ve açıklık ister. Eylemler amaçlı ise ve beraberinde pozitif dönüşüm getiriyorlarsa, ataletin ve gücün üstesinden gelmek için bu eylemlere genellikle cesaret  eşlik etmelidir. Liderlik aynı zamanda başka insanlarla girilen ve kazanım elde edilen bir ilişkidir ve bu ilişkinin yaratılmasında Liderlik başkalarının kendi Liderlik özelliklerini ifade etmelerini sağlar.

Liderliği ifade etmek konuma ve güce değil, güvene ve ilişkilere dayanır.

Öğrenme Liderliği geliştirmenin temel süreçlerinden biridir.

Daha önce yaptıklarımızı sürdürdüğümüz sürece hiçbir şey değişmez.

Liderliği geliştirmek kendinizle başlar.

Liderlik, daha fazla hedefe ulaşmak veya bilanço rakamlarını iyileştirmekle ilgili değildir. Liderlik olabileceğiniz şey haline gelmek için cesarete sahip olmakla başlar.

 

DERİN DÜŞÜNME KUTUSU

Aşağıdaki sorulara sizin cevabınız ne olur?

  • Bulunduğunuz kuruluşta Liderlik nasıl algılanıyor?
  • Liderlik, ekibiniz veya iş arkadaşlarınız tarafından nasıl algılanıyor?
  • İnsanlar ne yapmaları gerektiğinin kendilerine söylenmesini mi bekliyor, yoksa gelecekleriyle ilgili kararlara katılıyorlar mı?
  • Liderlik sizin için ne anlama geliyor?
  • Nasıl bir Lider olmak istiyorsunuz?

 

NELSON MANDELA

Liderlik yolculuğundaki en önemli Liderlerden biridir. Mandela günümüz dünyasında bilge bir Lider olarak görülen ender kişilerden biri olmasına rağmen, her zaman öyle olmadığını kabul eden ilk kişidir. The Long Walk to Freedom (Özgürlük Yolunda Uzun Yürüyüş) adlı biyografisinde kendi Liderlik yolcuğunu anlatır.

Mandela çocukken, genç bir adam olana kadar kendisini özgür sanmadığını anlatır. Önce, pek çok genç insanın yaptığı gibi, kendi istediğini yapmak için özgürlük istediğini, ama daha sonra siyah insanların istedikleri şeyi yapma özgürlüğünden yoksun olduğunu fark ettiğini ve bütün bu insanlar içinde özgürlük istediğini söyler. O andan itibaren, avukat olmaktan vazgeçip, sadece olmak istediği şey için yasadışı mücadele etmeye başlar.

Mandela için özgürlüğe ve Liderliğe giden yol, kişinin kim olduğunu ve ortak amaca ulaşmak için başkalarıyla birlikte çalışırken bu bilginin en iyi nasıl kullanılacağıyla ilgili bir öğrenme yolculuğudur.

Peki siz?

  • Liderlik potansiyeline sahip olduğunuzu düşünüyor musunuz?
  • Herhangi bir konuda Lider olduğunuza inanıyor musunuz?
  • Liderliğin pozitif bir özellik olduğuna inanıyor musunuz?

 

LİDERLİK GENLERLE Mİ GEÇER?

Liderliğin ne olduğunu öğrenirken en sık ortaya çıkan sorunlardan biri, genlerin Liderlik potansiyelini etkileyip etkilemediğidir. Kuşkusuz genler fiziksel özelliklerden daha fazlasını iletir ama çevre, aile değerleri, arkadaş etkisi gibi diğer faktörlerde devreye girer. Bazı kuruluşlar Liderlik istediklerini söyleseler de aslında kastettikleri şey boyun eğmedir, bu nedenle de bizi psikometrik testlerle sınarlar ve bir kuruluşa girdiğimizde, uyumlu olmayı öğreniriz.

 

KİMLER LİDER OLABİLİR

Gerçek odur ki, Liderlik potansiyeli her insanda vardır. Bu potansiyel bazı kişilerde az, bazılarında ise çoktur. Çoğumuz bu ikisinin arasında yer alırız, ama Lider olmak için kesinlikle yönetici olmak zorunda değilsiniz.

Hepimizin içinde farkına varılmamış veya uygulanmamış bir Liderlik potansiyeli bulunur. Bu birlikte çalıştığınız insanlar hakkında size ne söylüyor? Günlük çalışma ritmi içinde onlarda bu potansiyeli görebiliyor musunuz? Göremiyorsanız neden?

 

UYGULAMA KUTUSU

Ekip Liderisiniz ve sorumluluğunuz belli sonuçlar elde ederek belli hedeflere ulaşmak. Ekibinizi gözden geçiriyorsunuz ve deneyimlerinizden yola çıkarak yetenekli ve beklentilerinizi boşa çıkarmayacak 2 ekip üyesine önemli ve zorlayıcı sorumluluklar veriyorsunuz. Sorun, bu 2 kişinin bu kadar çok işle başa çıkamayacaklarını hissetmeleri ve işe gelmekten nefret etmeleri.

Peki ekibin geri kalanına ne olur? Onlar ağır aksak çalışmaya devam edecek, hiçbir öğrenme ve kişisel gelişme deneyimi yaşamayacak. Bu durumda ne yapmalısınız?

YANIT ŞUDUR: Ekibin geri kalanına da zor görevler vermelisiniz, ama önce onlarla birlikte çalışmalı ve süreç boyunca onları desteklemelisiniz. Burada bağımlılık ilişkisi oluşturmadan yardım etmekle desteklemek arasındaki dengeyi sağlamak zorundasınız. Şimdi, ekibinizde Liderlik potansiyelinizi nasıl geliştireceğinizi düşünün. Bunu yapmak için zaman yetersizliğini bahane etmeyin, ekibinizi geliştirdiğinizde, gerçekten odaklanmanız gereken şeyler için daha fazla zamanınız olur.

Lider olmak, her zaman her şeyi kontrol edeceğiniz anlamına gelmez. Bireyler sadece kontrol edilmeye alışırlarsa, o zaman çaresizmiş ve risk almaya isteksizmiş gibi davranmayı öğrenirler.

Liderlik karmaşıktır, ama Liderlikle ilgili öneriler:

 

  1. Mesaj: Liderlik, konuma değil, her insanda var olan potansiyele dayalıdır.

Eylem: Herkesin bu potansiyele sahip olduğunu kabul edin.

Kendinizi çaresiz hissetmenize yol açan veya Liderlik yapmanıza engel olan bir hiyerarşiye   izin vermeyin.

  1. Mesaj: Liderliği geliştirmek bir sürekli öğrenme yolculuğudur.

Eylem: Her günü Liderlik hakkında daha çok şeyler öğreneceğiniz bir fırsat olarak görün.

Açık fikirli olmayı ve size yardım edebilecek Yönderleri belirlemeyi alışkanlık haline getirin.

  1. Mesaj: Hepimiz bazen Lider bazen de takipçi oluruz.

Eylem: Etrafınızdakilerin Liderlik potansiyelini geliştirin.

Başkalarına, takipçilik rolünün önemli ve dinamik bir rol olduğunu açıkça gösterin.

  1. Mesaj: Aynı tarzda Liderlik gösteren iki insan olamaz.

Eylem: Farklı Liderlik tarzlarını kabul edin ve kutlayın.

Sizden farklı olan insanları teşvik edin.


Paylaş.

About Author

Marmara Üniversitesi Arşivcilik Bölümünü dereceyle bitirdi, Koray Holding’te iş yaşamına İnsan Kaynakları alanında başladı, 3.5 yıl burada çalıştıktan sonra, Turkcell İnsan Kaynakları Ekibinde öncelikle 3 yıl Turkcell Akademi’nin kuruluş çalışmalarında bulundu, daha sonra İşealım Ekibine geçti, 4 yıl burada görev yaptıktan sonra Organizasyonel Gelişim ve Değişim Ekibinde 1 yıl çalıştı ve Turkcell’den ayrılarak Nortel Networks İnsan Kaynakları Müdürü olarak, Vodafone Türkiye İşeAlım Müdürü olarak çalıştı. Halen Türkiye’nin ilk ve tek bağımsız otomotiv dizayn şirketi olan Hexagon Studio’da IK ve İdari İşler Müdürü olarak çalışmaktadır. PERYÖN (Personel Yönetimi Derneği) üyesidir. İngilizce, Osmanlıca, Farsça bilmektedir. Çalışmanın dışında kalan zamanlarında kitap okumak ve spor yapmak en çok vakit harcadığı alanlardır.

Comments are closed.