Halk arasında basur ya da mayasıl ismiyle de bilinen hemoroid bir makat hastalığıdır. Toplum içinde çok sık görülen hemoroid hastalığı kadın erkek fark etmeden her yaş grubunda ortaya çıkabilir.

Her sağlıklı insanın makat anatomisinde hemoroid yastıkçıkları bulunur. Anal kanalın çıkışında bulunan ve toplardamarlardan oluşan bu yastıkçıklar, çeşitli sebeplerden dolayı genişleyip şişmeye başlar. Şişen hemoroid pakeleri makattan dışarı doğru taşarak hemoroid hastalığına neden olur.

Hemoroid (Basur) Nasıl Oluşur?

Hemoroid hastalığı dışkılama sırasında ıkınma ve zorlanmalar sonucunda meydana gelmektedir. Mutlaka tedavi edilmesi gereken hemoroid hastalığı, kabızlık ve ishal rahatsızlıklarına bağlı olarak gelişmektedir. Anal kanalda yerleşen toplardamar yumaklarının makat dışına çıkması ile hemoroid oluşur. Günlük yaşamı oldukça olumsuz şekilde etkileyen hemoroid hastalığı için proktoloji uzmanına danışmak gerekir.

Hemoroid (Basur) Nedenleri

Hemoroidin meydana gelmesindeki en büyük etki kronik kabızlık rahatsızlığıdır. Sert ve zorlu dışkılama sonucunda anüste bulunan yastıkçıkların hasarlanması ile gelişmektedir. Kabızlık dışında kronik ishal, gebelik, kalıtsal faktörler, uzun süre ayakta çalışmak, uzun süreli ıkınma, sık dışkılama, anal anatomide bozulma, düzensiz bağırsak hareketleri önemli etkenlerdir. Makat bölgesine baskı ve ıkınma hissi oluşturan halter ve vücut geliştirme gibi spor alanlarıyla uğraşan kişilerde hemoroid daha çok görülmektedir.

Hemoroid (Basur) Türleri

Hemoroid türleri, anüs bölgesindeki çıkış yerine göre sınıflandırılır. Bunlar iç, dış ve tromboze hemoroiddir.

İç hemoroid; Hemoroid (basur) memeleri içeride kaldığı zaman gözle görülmez. Acı oranı da diğer türlere göre daha az olur. Özellikle bir semptom göstermez ve kabızlık dönemlerinde gaita(dışkı) sertleştiğinde dışkılama sırasında basurun derisini çizebilir. Bu durumda kanama ve acı meydana gelir.

Dış hemoroid; Anüsün deri bölgesinde ele gelen ve devamlı dışarıda bulunan hemoroid memelerine denir. Hasta iç çamaşırında kan lekeleri görebilir. Tromboze Hemoroid; Makat etrafında bulunan dış hemoroidal damarların kanaması sonucunda oluşur. Hemoroid memesinin içinde kan pıhtılaşması görülür.

Hemoroid (Basur) Belirtileri

Hastalığın oluştuğu bölgeye göre çeşitlilik gösteren hemoroid belirtileri şu şekilde sıralanmaktadır; İç hemoroid belirtileri; Makatın iç kısmında oluşan, yüzeyi bağırsak iç örtüsü ile kaplı olan hemoroidlere iç hemoroid (internal hemoroid) denir. Anal kanalın iç kısmında oluşan ve dıştan görünmeyen iç hemoroidlerin dört evresi vardı.

1.Evre hemoroid basur belirtileri çok azdır. Çok küçük ve makat içinde olduğu için hastalar fark etmeyebilir. Hemoroidler zaman zaman ufak kanama ile belirti verir.

2.Evre hemoroidler de hasta dışkılama sırasında kan ve sık ıkınma ile hemoroid (basur) memelerini fark edebilir.

3.Evre hemoroidler de hasta kanama ve kaşıntı şikayetleri yaşayabilir. Hastalar iç çamaşırlarında akıntı ya da ıslaklık ile karşılaşabilir.

4.Evre hemoroidler de hasta kanama, kaşıntı, akıntı, ıslaklık gibi şikayetlerle birlikte makat bölgesine basınçla oluşan yoğun bir ağrı hissedebilir. 4. evre hemoroidlerin en belirgin özelliği ise her zaman dışarıda duran ve ele gelebilen hemoroid(basur) memeleridir.

Dış hemoroid belirtileri; Anal bölgenin dış kısmında ve üzeri deri ile kaplı olan şişliklere dış hemoroid (eksternal hemoroid) denir. Anüs bölgesinde şiddetli kaşıntı hissi görülebilir. Hastalar otururken ya da sırt üstü yatarken makat bölgesinde acı hissedebilir. Hemoroid (basur) memesi gözle görülebilecek ve elle hissedilebilecek bir boyuttadır. Dışkı üzerinde ya da tuvalet kağıdında kan görülebilir.

Tromboze hemoroid belirtileri; Tromboze hemoroid halk arasında boğulmuş basur olarak bilinmektedir. Dış hemoroidal damarlarda kan akışının bozulmasıyla kan birikimi oluşur ve pıhtılaşma meydana gelir. Bu pıhtılaşma şiddetli ağrıya yol açar. Hastalar ağrı ile beraber dayanılması güç olan ve ele gelen sertlik şeklinde şikayetler ile karşılaşabilir.

Hemoroid Tedavisi

Hemoroid hastalığı ilk zamanlarda kendini akut ataklar ile göstermektedir. Bu süreçte hasta ani gelen şiddetli ağrı ve şişlik hissedebilir. Akut ataklar geçtiğinde hasta hemoroidin kendiliğinden geçtiğini düşünebilir. Hasta bu sürede uzman bir proktoloji doktoruna görünmez ise hastalığı ilerleyebilir. Erken teşhis konulduğunda hemoroidin ilk evrelerini medikal tedavi ile atlatabilirsiniz.

Hemoroidin ilk evreleri için doktorunuz sizden yaşam şeklinizi, beslenme düzeninizi değiştirmenizi isteyebilir. Bu da hemoroidin tedavi aşamalarından biridir. Bu değişimleri yaşamınıza uygulamazsanız hemoroid şikayetleriniz gitgide artar. Hemoroidin evresi ilerledikçe hemoroid tedavi süresi de zorlu ve uzun sürebilir. Hemoroidiniz ilerledi ise ameliyatlı tedaviler yani cerrahi operasyonlar ya da cerrahi operasyon dışı (lazer, bant ligasyonu, HAL (Hemoroid Arter Ligasyonu), fotokoagülasyon, skleroterapi) müdahaleler gerekebilir.

Ameliyatsız operasyon dışı müdahalelerde lazer ile uygulanan hemoroid tedavisi, band ligasyon ve skleroterapi gibi yöntemlere göre son zamanlarda daha sık uygulanır hale gelmiştir. Modern yöntemler ile hastalara genel anestezi almadan, lokal anestezi altında ağrısız bir şekilde günü birlik basur tedavisi kolaylığı sağlamaktadır.